Το φοιτητικό κίνημα το προηγούμενο διάστημα έδωσε έναν μαζικό αγώνα διαρκείας ενάντια στο νέο νόμο πλαίσιο και στην αναθεώρηση του άρθρου 16 του Συντάγματος. Ένας αγώνας που σημαδεύτηκε από τις πολύμηνες καταλήψεις, από τις μαζικότερες συνελεύσεις της 15ετίας, από την υποστήριξή του με την απεργία διαρκείας των Πανεπιστημιακών, από την αφύπνιση της πλειοψηφίας των φοιτητών ενάντια στις επιχειρούμενες αναδιαρθρώσεις στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Οι κινητοποιήσεις αυτές πέτυχαν σημαντικές νίκες όπως ήταν το πάγωμα της αναθεώρησης του Άρθρου 16 του Συντάγματος, η οποία είχε σκοπό την ίδρυση ιδιωτικών Πανεπιστημίων, ενώ ο νόμος-πλαίσιο αν και ψηφίστηκε είναι καταδικασμένος στη συνείδηση της πλειοψηφίας των φοιτητών αλλά και της κοινωνίας. Ωστόσο, η κυβέρνηση, ακολουθώντας τις κατευθύνσεις που έχουν χαράξει οι Σύνοδοι των Υπουργών Παιδείας της ΕΕ, είναι ξεκάθαρο ότι επιμένει να εφαρμόσει το νόμο-πλαίσιο πράγμα που φαίνεται τόσο από την προσπάθεια της κυβέρνησης και των πρόθυμων συμμάχων της να εφαρμόσουν διατάξεις του νόμου(π.χ. άρση του πανεπιστημιακού ασύλου στο πανεπιστήμιο Κρήτης, προσπάθεια κατάρτισης λιστών «αιωνίων») όσο και από την πρόθεση του υπουργού «Παιδείας» να συνταχθεί ο «Πρότυπος Εσωτερικός Κανονισμός Λειτουργίας». Το φοιτητικό κίνημα πρέπει να δώσει μία δυναμική απάντηση και να ανατρέψει τα σχέδια του υπουργείου αλλά και τον ίδιο το νόμο-πλαίσιο!
Θεωρούμε ότι σήμερα είναι εφικτή η ανατροπή του νέου νόμου στην πράξη. Χρειάζεται όμως μια επεξεργασμένη τακτική και μια σειρά από σχεδιασμένες κινήσεις προκειμένου να αναδείξουμε τις αρνητικές επιπτώσεις του νόμου, να τις συνδέσουμε με τα προβλήματα των φοιτητών και να χτυπήσουμε τα αδύναμα σημεία του.
Η θέση μας είναι ότι πάλη ενάντια στο νόμο-πλαίσιο πρέπει να εστιαστεί κυρίως σε τρεις άξονες:
Α. Υπεράσπιση του Πανεπιστημιακού Ασύλου
Κεντρικός στόχος του νέου νόμου-πλαίσιο είναι η περιστολή του Πανεπιστημιακού Ασύλου (στην ουσία την κατάργηση του). Στα πλαίσια αυτά κινείται ο «νέος» ορισμός του ασύλου που αποσυνδέει εντελώς την έννοια του ασύλου από την πολιτική του σημασία μετατρέποντας το σε «ακαδημαϊκό» καλύπτοντας μόνο τις αίθουσες διδασκαλίας. Επιπρόσθετα η άρση του Ασύλου γίνεται πολύ πιο ελαστική. Η επιτροπή ασύλου (όπου χρειαζόταν ομοφωνία για την άρση του ασύλου και στην οποία συμμετείχε εκπρόσωπος των φοιτητών) αντικαθίσταται από το πρυτανικό συμβούλιο το οποίο παίρνει απόφαση για την άρση με απλή πλειοψηφία.
Οι καταλήψεις αποτέλεσαν βασικό εργαλείο του αγώνα μας το προηγούμενο διάστημα και η κυβέρνηση έχει σαφή προσανατολισμό τον περιορισμό τους με στόχο να προχωρήσει σε νέες αναδιαρθρώσεις με τις λιγότερες δυνατές αντιδράσεις.
Η υπεράσπιση (με κάθε τρόπο) του Πανεπιστημιακό Ασύλου, που αποτελεί μια δημοκρατική κατάκτηση του φοιτητικού και λαϊκού κινήματος, πρέπει να είναι το κυρίαρχο καθήκον του φοιτητικού κινήματος, του κάθε φοιτητή!
Να μην αφήσουμε ποτέ τις Συγκλήτους να πάρουν αποφάσεις περιορισμού των χώρων που καλύπτονται από το Άσυλο. Να μην επιτρέψουμε να υπονομευτεί το Άσυλο από αντιδραστικές αποφάσεις του Πρυτανικού Συμβουλίου. Να υπερασπιστούμε τις ελευθερίες μας και το δικαίωμά μας στο συνδικαλισμό!
Η υπεράσπιση του Ασύλου αποτελεί προϋπόθεση για την ελεύθερη διακίνηση ιδεών, για τα ξέσπασμα αγώνων ενάντια στις αντιεκπαιδευτικές και αντιλαϊκές επιδιώξεις των κυβερνώντων.
Β. Διατήρηση της φοιτητικής ιδιότητας των φοιτητών των μεγάλων ετών (2ν)
Στο νέο νόμο-πλαίσιο προβλέπεται η διαγραφή των φοιτητών που ξεπερνούν τα 2ν έτη σπουδών (όπου ν ο ελάχιστος χρόνος απόκτησης πτυχίου). Το μέτρο αυτό πλήττει κυρίως τη νεολαία που σπουδάζει και παράλληλα εργάζεται αφού οι περισσότεροι από τους εργαζόμενους συμφοιτητές μας αναγκάζονται να αφήσουν σε δεύτερη μοίρα τις σπουδές τους για χάρη της δουλειάς. Θέση μας είναι ότι είναι επιλογή του κάθε φοιτητή να ορίζει τον ρυθμό σπουδών του. Αυτοί που το υπουργείο ονομάζει υποτιμητικά «αιώνιους» φοιτητές δεν είναι πρόβλημα, αφού δεν επιβαρύνουν οικονομικά καθόλου το Πανεπιστήμιο.
Να μην επιτρέψουμε να διαγραφεί κανένας φοιτητής! Να μπλοκάρουμε σε κάθε τμήμα τη δημιουργία καταλόγων διαγραφέντων φοιτητών ή σπουδαστών! Να εμποδίσουμε με κάθε τρόπο αποφάσεις διαγραφής! Να μην χάσουμε ούτε έναν συνάδελφό μας!
Γ. Αγώνας ενάντια στον Πρότυπο Εσωτερικό Κανονισμό Λειτουργίας των Πανεπιστημίων
Ο πρότυπος εσωτερικός κανονισμός είναι έκφανση του νέου νόμου-πλαίσιο και αποτελεί το όχημα για την εφαρμογή του στο πανεπιστήμιο αφού ενσωματώνει όλες τις διατάξεις του(+αξιολόγηση). Όμως, πέρα από το ότι αποτελεί το εργαλείο για την εφαρμογή του νόμου-πλαίσιο, κεντρικός στόχος του Εσωτερικού Κανονισμού Λειτουργίας είναι να περιορίσει ασφυκτικά τις ελευθερίες μέσα στα πανεπιστήμια. Για αυτό το σκοπό προβλέπει τη λειτουργία πειθαρχικών οργάνων τα οποία θα τιμωρούν όποιον φοιτητή υποπίπτει σε «παραπτώματα»! Τα «παραπτώματα» αυτά δεν είναι άλλα από τη συνδικαλιστική δράση και τις μορφές του συλλογικού αγώνα που μεταχειρίζεται το φοιτητικό κίνημα. Με απλά λόγια επιδιώκεται να φιμωθεί κάθε φωνή μέσα στο πανεπιστήμιο που αντιστέκεται στα σχέδια τους.
Στόχος μας πρέπει να είναι να αναγκάσουμε μέσα από ένα μαζικό, μαχητικό κίνημα το Υπουργείο να πάρει πίσω τα σχέδια του για τη σύνταξη του Πρότυπου Εσωτερικού Κανονισμού Λειτουργίας (μέχρι τώρα έχει δημοσιευθεί ένα προσχέδιο) και να μην επιτρέψουμε να συνταχθεί σε κανένα πανεπιστήμιο παρόμοιος κανονισμός! Να παρεμποδίσουμε κάθε όργανο διοίκησης που θα προσπαθήσει να επικυρώσει Εσωτερικό Κανονισμό Λειτουργίας.
Είναι προφανές ότι υπάρχουν και άλλα σημεία του νέου νόμου πλαίσιο τα οποία πλήττουν τα δικαιώματα των φοιτητών και στραγγαλίζουν το δημόσιο πανεπιστήμιο όπως η εισαγωγή manager στα πανεπιστήμια, η περικοπή του δωρεάν συγγράμματος, η σύναψη τετραετών συμβάσεων κ.α. Θα αναφερθούμε επιγραμματικά σε αυτά, κυρίως για ενημέρωση αλλά και να δώσουμε άξονες πάλης συμπληρωματικούς προς τους παραπάνω. Είναι αναγκαίο να υπάρξει μια διασαφήνιση για το τι επιδιώκεται αλλά και πως αντιπαλεύεται.
Πρυτανικές εκλογές
Με αφορμή τις πρυτανικές-προεδρικές εκλογές που πραγματοποιήθηκαν ή είναι ορισμένες για να πραγματοποιηθούν το επόμενο διάστημα με το νέο νόμο-πλαίσιο έχει ανοίξει μια συζήτηση για το ποια θα πρέπει να είναι η στάση των φοιτητικών συλλόγων απέναντι σε αυτές τις εκλογές και έχουν αναδειχτεί και οι λάθος λογικές με τις οποίες αντιμετωπίζουν το ζήτημα πολλές παρατάξεις (ΕΑΑΚ, ΠΚΣ, ΑΡΕΝ, κλπ.).
Ο παλιός νόμος προέβλεπε ότι στην διαδικασία εκλογής Πρυτανικού ή Προεδρικού σχήματος δικαίωμα ψήφου έχουν μόνο εκλέκτορες – εκπρόσωποι των φοιτητών και των καθηγητών. Τους εκλέκτορες των φοιτητών όριζε το Διοικητικό Συμβούλιο του κάθε Συλλόγου Φοιτητών (δηλ. οι παρατάξεις που μετέχουν σε αυτό) αναλογικά με βάση τα αποτελέσματα των φοιτητικών εκλογών. Αυτό είχε σαν αποτέλεσμα πολλά παζάρια των παρατάξεων με τους υποψήφιους για την «εξαγορά» των ψήφων που κατείχαν. Ο νέος νόμος προβλέπει ότι δικαίωμα ψήφου στις εκλογές αυτές έχουν όλοι οι φοιτητές και όχι δια αντιπροσώπων διατηρώντας ωστόσο μια διάταξη που ορίζει ότι οι φοιτητικές ψήφος αναλογεί στο 80% των ψήφων των καθηγητών.
Οι παρατάξεις που προαναφέρθηκαν φαίνεται ότι αντιλαμβάνονται ως κοσμοϊστορικό γεγονός αυτές τις αλλαγές και έχουν κάνει σημαία του «αγώνα» τους για τη μη-εφαρμογή του νόμου-πλαίσιο το «σπάσιμο» των εκλογών αντί να βάζουν στο επίκεντρο της πάλης τους ζητήματα τα οποία είναι αυτά που πραγματικά πλήττουν τους φοιτητές (άσυλο, ΕΚΛ, διαγραφές φοιτητών κλπ). Η όποια «αντίσταση» στο νόμο-πλαίσιο από τη μεριά αυτών των παρατάξεων έχει αναλωθεί στο μπλοκάρισμα των πρυτανικών εκλογών. Η σύγχυση τους σε σχέση με το ποια στάση θα κρατήσουν για το ζήτημα αυτό αλλά και η επιμονή τους να βρουν κάποια «λύση» για το τόσο «περίπλοκο» πρόβλημα των πρυτανικών εκλογών είναι δικαιολογημένη αφού εδώ και πολλά χρόνια δεν είχαν μια σταθερή στάση απέναντι στην εκλογή των πρυτάνεων-προέδρων τμημάτων. Άλλωστε, πολλές φορές στο όχι και τόσο μακρινό παρελθόν οι παρατάξεις αυτές (ή τμήματα τους) συμμετείχαν στις πρυτανικές εκλογές στηρίζοντας «αγωνιστές» πρυτάνεις.
Αντίθετα η ΠΟΡΕΙΑ ΑΡΙΣΤΕΡΗ έχει εδώ και χρόνια ξεκάθαρη θέση για τις πρυτανικές και προεδρικές εκλογές που συνοψίζεται στο «ΑΠΟΧΗ από τις εκλογές». Η άποψη αυτή προκύπτει από το ότι αντιλαμβανόμαστε ότι η θέση του πρύτανη (και του προέδρου τμήματος) φέρει ένα πολιτικό φορτίο που δεν είναι άλλο από την αρμοδιότητα της εφαρμογής όλων των αντιδραστικών κυβερνητικών «μεταρρυθμίσεων» και νόμων για το πανεπιστήμιο. Τα παραδείγματα είναι πολλά και χιλιοειπωμένα (Γρυσπολάκης – Πολυτεχνείο Κρήτης, Ξανθόπουλος – ΕΜΠ κ.α.). ΔΕΝ υπάρχουν αγωνιστές πρυτάνεις και πρόεδροι τμημάτων.
Για την ΠΟΡΕΙΑ ΑΡΙΣΤΕΡΗ ουσιαστικά λίγα έχουν αλλάξει σε σχέση με την εκλογή προέδρων και πρυτάνεων επειδή ακριβώς είτε με τον παλιό νόμο-πλαίσιο είτε με τον καινούριο ο ρόλος του πρύτανη παραμένει ο ίδιος!
Υποστηρίζουμε την «ΑΠΟΧΗ» αφού αποτελεί μια στάση που θα επιτρέψει στο φοιτητικό κίνημα να αναδείξει ότι δε στηρίζει τους πρυτάνεις και τους προέδρους που αποτελούν το μακρύ χέρι του υπουργείου «Παιδείας» στο πανεπιστήμιο. Θεωρούμε αδιέξοδες τις λογικές που θέλουν παρεμπόδιση της διεξαγωγής εκλογικής διαδικασίας και που θα μετατρέψουν την αντίθεση του φοιτητικού κινήματος με τους εντολοδόχους της κυβέρνησης (βλ. πρυτάνεις) σε υπόθεση 10 ατόμων.
Καλούμε κάθε σύλλογο φοιτητών, κάθε φοιτητή που εναντιώνεται στο νόμο-πλαίσιο να απέχει από τις πρυτανικές και τις προεδρικές εκλογές. Απευθύνουμε έκκληση σε όσους ονειρεύονται ένα καλύτερο Πανεπιστήμιο να μην πέσουν στην παγίδα να ψηφίσουν τον «λιγότερο κακό» υποψήφιο. Το φοιτητικό κίνημα έχει αποδείξει και στο παρελθόν ότι μπορεί να πετύχει μεγάλες νίκες χωρίς «κόκκινα» όργανα διοίκησης του πανεπιστημίου.
Η δύναμη των φοιτητών βρίσκεται στους αγώνες τους, στην αποφασιστικότητά τους να αντιστέκονται, να αντιπαλεύουν, να ανατρέπουν πολιτικές που περιορίζουν τις ελευθερίες τους, περικόβουν τα επαγγελματικά και εργασιακά τους δικαιώματα, χειροτερεύουν την ποιότητα ζωή τους μέσα στο Πανεπιστήμιο.
Manager – 4ετείς συμβάσεις
Ο νέος Νόμος Πλαίσιο προβλέπει επίσης την εισαγωγή οικονομικού διαχειριστή (manager) στα πανεπιστήμια που στόχο θα έχει το μέγιστο δυνατό οικονομικό κέρδος του Πανεπιστημίου σαν να είναι επιχείρηση, αδιαφορώντας αν η τακτική αυτή περιορίζει την γνώση που διευρύνει τους ορίζοντες των φοιτητών και κατευθύνει την έρευνα σε καθαρά πρακτικό επίπεδο. Είναι προφανές ότι στόχος τους είναι η σύνδεση των Πανεπιστημίων με τα μεγάλα κεφάλαια της αγοράς και όχι η προώθηση της γνώσης. Ακόμα, ρόλος του manager είναι να εφαρμόζει τα 4ετή αναπτυξιακά προγράμματα που θα υπογράφει το Πανεπιστήμιο με το Κράτος.
Τα 4ετή αναπτυξιακά προγράμματα είναι μία συμφωνία – εκβιασμός (κάτι σαν business plan) μεταξύ του Πανεπιστημίου και του Κράτους που μέσω αυτών θα εξαναγκάζει τα Πανεπιστήμια, στραγγαλίζοντάς τα οικονομικά, να εφαρμόζουν τις εκάστοτε κυβερνητικές μεταρρυθμίσεις. Η θεσμοθέτηση των 4ετών αναπτυξιακών προγραμμάτων παρακάμπτει την εκ του Συντάγματος υποχρέωση του Κράτους να χρηματοδοτεί τα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα της χώρας. Η περαιτέρω εισαγωγή των κανόνων της αγοράς στα Πανεπιστήμια θα σημάνει την πλήρη μετατροπή τους σε επιχειρήσεις με μοναδικό τους στόχο το κέρδος.
Στόχος μας η ανατροπή του νόμου
Ο νέος νόμος-πλαίσιο έχει απορριφθεί στο σύνολο του από το φοιτητικό κίνημα. Είναι ένας αντιδραστικός νόμος που προωθεί μέτρα για την περαιτέρω εμπορευματοποίηση της εκπαίδευσης, την αποσύνδεση του πτυχίου από την εργασία, του ξηλώματος των εργασιακών δικαιωμάτων, του περιορισμού της ελεύθερης διακίνησης ιδεών μέσα στο Πανεπιστήμιο, τον περιορισμό της συνδικαλιστικής και πολιτικής δράσης κ.α..
Η απάντηση των φοιτητών στα μέτρα αυτά που πλήττουν τα δικαιώματα μας στη μόρφωση και τις ελευθερίες μας πρέπει να είναι η συλλογική δράση και ένα μαζικό κίνημα αντίστασης, ανατρεπτικό, μάχιμο, πολιτικοποιημένο. Ένα φοιτητικό κίνημα που δεν θα «κλειστεί στο καβούκι του» αλλά θα βγει στην κοινωνία και θα συμπαρασύρει τους εκπαιδευτικούς, τους μαθητές, τους εργαζόμενους και που δε θα διστάσει να αντιπαρατεθεί με την κυβέρνηση και να ρίξει ένα ψηφισμένο νόμο. Η δύναμη βρίσκεται στους αγώνες μας και στην αποφασιστικότητα μας να υπερασπιστούμε τα δικαιώματα μας στη μόρφωση, τη δουλειά, τη ζωή, να δημιουργήσουμε τις προϋποθέσεις για ένα καλύτερο Πανεπιστήμιο που θα παρέχει ολόπλευρη μόρφωση, επαγγελματικά και εργασιακά δικαιώματα, ένα Πανεπιστήμιο του Πολιτισμού, που θα είναι συνδεδεμένο με την κοινωνία.
Η ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ ΕΙΝΑΙ
ΜΟΝΟΔΡΟΜΟΣ!